Adriaen van Wesel
beeldhouwer
sculptor
beeldhouwer: Adriaen van Wesel, Utrecht (stad)
Utrecht (stad)
Utrecht
Deze figuren maakten deel uit van een groot altaar in de kapel van de Onze-Lieve-Vrouwebroederschap in Den Bosch. Dat altaar was zeer vernieuwend door de levendige uitbeelding van de figuren en scènes. Vijf fragmenten zijn hier naar hun oorspronkelijke rangschikking opgesteld. De aanbidding door Maria, Jozef en de engelen van het pasgeboren kind Jezus (dat nu ontbreekt) bevond zich in het hart van het altaar.
Adriaen van Wesel (ca. 1417-na 1490), Utrecht, 1475-1477, eikenhout, ontdaan van polychromie
These figures were part of a large altar in the chapel of the Confraternity of Our Lady in ‘s Hertogenbosch. This was a highly innovative altar, with its lively, expressive scenes and figures. Five fragments are arranged here in their original order. The adoration of the newborn Child (now missing) by the Virgin, Joseph and the angels was at the very centre of the altar.
Adriaen van Wesel (c. 1417-after 1490), Utrecht, 1475-1477, oak, stripped of polychromy
dendrochronology
dendrochronologie
condition report
conditierapport
A. Pit, 'Nederlandsch Museum voor Geschiedenis en Kunst te Amsterdam - Aanwinsten', Bulletin van de Nederlandse Oudheidkundige Bond 6 (1905), p. 13.
G. Lemmens en G. de Werd, 'Een onbekend fragment van Adriaen van Wesels Maria-altaar van de Onze Lieve Vrouwe Broederschap?', Antiek VI (1971), p. 171 afb. 3.
A. Pit, "Nieuwe Aanwinsten", De Kroniek 5 (1899), p. 155.
A. Pit, Bulletin van de Nederlandse Oudheidkundige Bond 1 (1899/1900), p. 5.
objectnummer
object number
The Visitation, Fragment from the Marian Altar of the Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady in Den Bosch
De Visitatie, fragment van het Maria-altaar van de Onze-Lieve-Vrouwebroederschap te Den Bosch
sculpture
beeldhouwwerk
cleaned; the Virgin’s fingertips repaired; holes and cracks filled.
height
hoogte
breedte
width
depth
diepte
oak (wood)
eikenhout
? Commissioned by the Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady [Illustre Lieve Vrouwe Broederschap], Den Bosch, 1475;{Archive Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady, Den Bosch, _Accounts 1475-76_, fols. 207v to 208v. See P.T.A. Swillens, ‘De Utrechtse beeldhouwer Adriaen van Wesel, ca. 1420-(na) 1489’, _Oud Holland_ 63 (1948), pp. 149-64, esp. pp. 150-51; W. Halsema-Kubes et al., _Adriaen van Wesel. Een Utrechtse beeldhouwer uit de late middeleeuwen (ca. 1417/ ca. 1490)_, exh. cat. Amsterdam (Rijksmuseum) 1980-81, suppl. 1, 1475.} installed in the Sint-Janskathedraal, Den Bosch, 1477;{Archive Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady, Den Bosch, _Accounts 1477_, fol. 265v. See P.T.A. Swillens, ‘De Utrechtse beeldhouwer Adriaen van Wesel, ca. 1420-(na) 1489’, _Oud Holland_ 63 (1948), pp. 149-64, esp. p. 152; W. Halsema-Kubes et al., _Adriaen van Wesel. Een Utrechtse beeldhouwer uit de late middeleeuwen (ca. 1417/ ca. 1490)_, exh. cat. Amsterdam (Rijksmuseum) 1980-81, suppl. 1, 1477.} ? dismantled during the iconoclastic revolt, transferred to a safer, unknown location, 1566;{Archive Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady, Den Bosch, _Accounts 1566-67_. See W. Halsema-Kubes et al., _Adriaen van Wesel. Een Utrechtse beeldhouwer uit de late middeleeuwen (ca. 1417/ ca. 1490)_, exh. cat. Amsterdam (Rijksmuseum) 1980-81, suppl. 2, 1566-67.} ? reinstalled in the Sint-Janskathedraal, Den Bosch, 1567;{Archive Illustrious Brotherhood of Our Blessed Lady, Den Bosch, _Accounts 1566-67_. See W. Halsema-Kubes et al., _Adriaen van Wesel. Een Utrechtse beeldhouwer uit de late middeleeuwen (ca. 1417/ ca. 1490)_, exh. cat. Amsterdam (Rijksmuseum) 1980-81, suppl. 2, 1566-67.} ? transferred to the Confraternity House, Hinthamerstraat, Den Bosch, 1629;{W. Halsema-Kubes et al., _Adriaen van Wesel. Een Utrechtse beeldhouwer uit de late middeleeuwen (ca. 1417/ ca. 1490)_, exh. cat. Amsterdam (Rijksmuseum) 1980-81, p. 36.} …; from the dealer J.P. van Hedel, Vught, near Den Bosch, fl. 625, to the museum, 1899
hoogte 52 cm x breedte 67,8 cm x diepte 16,5 cm
height 52 cm x width 67.8 cm x depth 16.5 cm
De ontmoeting heeft plaats in een landschap met links een poort en rechts een rotsachtige heuvel, waartussen een uit gevlochten twijgen bestaande afrastering. Van rechts komt Maria over het pad, dat zich uit de holte van de rotsachtige heuvel slingert; de linkerknie is iets naar voren, beide handen zijn opgeheven, de blik is neerwaarts gericht. Elisabeth nadert haar met grote passen vanuit de openstaande deur en heeft de armen reeds ter omarming uitgestrekt. Maria draagt een kleed met ronde hals, dat onder de voeten lijkt door te gaan en haar een iets zwevende houding verleent. Over het kleed hangt een mantel van de schouders tot op de grond neer; haar sluier is van het hoofd gegleden en plooit zich bij de nek om het haar. Elisabeth heeft haar mantel om het middel geslagen, draagt een kindoek en een hoogzittende hoofdtooi, waar de door een band bevestigde hoofddoek omheen is geslagen, waarvan een punt is opgewaaid. De poort vertoont kantelen en aan een zijde een blinde venstertracering. In het rotsachtige, door een grasmat bedekte landschap staan enkele bomen; voor de afrastering een overstap, een haaks geplaatste plank.